Eet een veganist ook zoetigheid?

Toen ik, jaaaren geleden, veganist werd dacht ik nooit meer kon snoepen. Zeker koek en gebak zijn meestal niet plantaardig. Het voelde als een behoorlijke opoffering, maar ik had het er ruimschoots voor over. Daarbij, er zou ook een voordeel aanzitten. De kilo’s zouden moeiteloos van me af vallen terwijl ik geniet van simpel voedsel als salades en…gras?

Ooooohhh mens…wat zat ik verkeerd.

Hieronder een allesbehalve complete lijst van makkelijk verkrijgbare veganistische zoetigheden. Dit zijn mijn favorieten, er zijn er nog veel meer.

Koek.

Om te beginnen: Oreo’s. Jup, je hoort me goed, oreo’s zijn vegan. Niet alle soorten, dus wel even goed lezen. Maar de klassieke zijn altijd veilig. Verder ben ik echt gek op de Robuuste Koeken van Lu. Deze speculaasjes zijn super, maar deze stroopwafeltjes zijn verslavend.

Met het idee dat ze een soort van niet al te ongezond zijn (ik houd mijzelf graag voor de gek), zijn dit de standaard koekjes die we in huis hebben. Maar voor de uitzondering hebben we soms ook deze kokoskoekjes.

Ken je van die likkoekjes nog? Van vroeger? Dit is de grotemensen versie. Koffie likkoekjes. Het is mij letterlijk nog niet gelukt om het pak open te maken en niet in een keer op te eten…..

Oh, en of het koekjes zijn weet ik niet, maar mag ik het even hebben over de Clif bar? Absoluut geweldig om mee te nemen zodat je wat achter de hand hebt (en ze vervolgens toch meteen op te eten).

Snoep.

Al je even voorbij het gelatine schap loopt, is er keuze zat! Harde snoepjes zijn vaak vegan. De Napoleon zure kogels bijvoorbeeld. Maar als je die zachte dingen mist, Goody is een geweldig merk met veel plantaardige keuze.

Zure matten vond ik vroeger echt geweldig! Dat je kaken ervan in de kramp schieten.

Verder eet ik niet zoveel snoep meer eigenlijk. Maar het is er echt, in vrijwel elke winkel. Let even op Schellak (E904), dat is een glansmiddel gemaakt van insecten, Bijenwas (E901), ook gebruikt als glansmiddel en Karmijn(zuur) (E120), een rode kleurstof gemaakt van luizen.

Gebak.

Even eerlijk, gebak is wat moeilijker. Daar is echt wat minder van in de supermarkt. De enige die ik ken zijn deze spijsbroodjes. Er zijn verspreid door Nederland meerdere gespecialiseerde winkels die echt heerlijk plantaardig gebak verkopen, maar dat is wel even een stapje verder dan de buurtsuper.

Ook kan je heel makkelijk zelf iets maken.

Toetjes.

Yessss, hier kunnen we weer los! Plantaardige toetjes zat! Vla? Het is er. Yoghurt? Hoeveel smaken wil je? Kwark? Jup, en nog lekker ook.

En effe…als je ietsjes meer tijd heb…mag ik dan heel ouderwetse griesmeelpudding aanraden? Gewoon aanmaken met sojamelk. En dan uitkijken dat je je niet misselijk eet.

IJs.

Er is ook ijs. En niet alleen waterijs, nee, roomijs. Of sorbetijs. IJs zat! (Maar echt, probeer dit roomijs. De eerste keer dat ik het at….foodgasm.)

Chocolade.

Om maar met het slechte nieuws te beginnen…niet alle pure chocolade is vegan. Maar, veel wel. Kwestie van even achterop de reep kijken. Maar er is meer dan alleen donker. De pecan kokos reep van Tony Chocolonely wordt ook nog eens ethisch geproduceerd.

Er woedden heftige debatten of witte chocolade wel chocolade mag zijn. Uiteraard moet je, voor eeehhh, onderzoek, uitgebreid proeven. Deze is vegan en erg lekker. Maar als je liever melkchocolade hebt, hier is ie.

Maar wat je ook doet, blijf weg van de Vego reep (verkrijgbaar oa bij Ekoplaza). Die is veel te lekker en voor je het weet ben je verslaafd. Er zijn online hulpgroepen.

Keuze zat!

Er is echt zoveel meer plantaardige zoetigheid te koop dat je zou denken. Veel producten zijn bewust diervriendelijk. Veganisme is ‘on the rise’. Maar veel andere zijn eigenlijk per ongeluk plantaardig.

Uiteindelijk maakt het niet uit waarom, het enige wat uitmaakt is dat een ethisch dieet niet in de weg staat van jouw suikercoma. Snoep ze!

Lieve Vegetariër, eieren zijn ook zielig.

Vegetariër ben je, in veruit de meeste gevallen, omdat je het niet ok vind dat er dieren dood moeten zodat jij ze op kan eten. Ben ik het helemaal mee eens. Honderd punten, je mag door naar de volgende ronde.

Uiteraard kunnen er andere redenen zijn waarom je vega eet, maar vandaag wil ik me even richten op de eerste (en grootste) groep mensen. De ethisch vegetariër.

Ergens in je leven maakte je de keuze dat er niemand dood moet voor jouw honger. Punt is, en nu wil ik je heel voorzichtig uitdagen, dat je die filosofie niet helemaal doorvoert. Eigenlijk ben je nu halverwege. Dat is al een stuk verder dan de meeste mensen dus wat dat betreft hulde, maar je bent er nog niet.

Ja waar dan? Waar moet ik zijn? Wat is dan dat einddoel waarvan jij claimt dat ik nu pas halverwege ben?

Eigenlijk zei ik dat net al. Het idee dat er niemand dood moet ten bate van jou.

Kijk, de link is bij een biefstuk makkelijk gelegd. Dat stuk spier had die koe nodig, zonder functioneert ie niet zo goed meer. Die koe is dood. Dus vervang je dat met een omelet, of een kaasschnitzel. Lekker en makkelijk.

Probleem is dat er voor dat ei of dat stuk kaas ook iemand dood moest.

Volledige uitleg hier, en hier.

Even kort: een ei komt van een kip. Weten we allemaal wel. Hanen leggen geen eieren. Dus de broer van die kip die jouw ei heeft gelegd, moest dood. Haantjes zijn de eerste slachtoffers van de ei industrie. En dan heb ik het niet over zo’n beest met een kam en veren, nee, dit betreft kleine kuikentjes, die gele. Die dan levend worden versnipperd ofzo.

Kaas wordt gemaakt van melk. Eigenlijk is het hier hetzelfde verhaal. Melk wordt gemaakt door de koeien, stieren doen dat niet. De broertjes van jouw melkkoe moeten dood. De zoontjes van die koe overigens ook, want om melk te geven moeten er wel baby’s zijn.

Jamaaaarrrrrr! Dat is heel wat anders. Er hoeft niet voor elk pak melk of eieren een dier dood. 

Klopt. Maar het valt wel mee hoe anders dat is. Er hoeft ook geen koe dood voor elke gehaktbal. De vraag is dus waar de de grens trekt. Is het wel ok als er een half dier sterft voor jouw maal? Of een kwart? Welk deel dood dier is gerechtvaardigd?

Ik zeg dus geen. In elke tak van de dierenindustrie worden er dieren gedood. Kuikentjes voor een ei, kalfjes voor de melk, bijen voor hun honing, allemaal slachtoffers en allemaal onnodig.

Dus lieve vegetariërs, ik vraag je om je hart open te stellen. Niet alleen voor het volwassen dier, maar ook voor de kinderen die het bijproduct zijn. Ik wil je uitdagen om de waardes die je uitdraagt ook echt te volgen.

 

 

Ja maar wat eet zo´n veganist dan?

This slideshow requires JavaScript.

Dat ik een veganist ben is oud nieuws. Ik eet en leef nu al zo’n zes jaar plantaardig. Stiekem zou ik het best leuk vinden als de rest van de wereld met me mee zou doen. Gezellig plantjes eten.

Overigens zou onze aarde, de dieren en de hongerlijdende medemens dat ook wel waarderen.

De gekte is dat vrijwel niemand graag dieren laat martelen, de aarde misbruikt of hun eigen lichaam ziek maakt. Eigenlijk hebben we bijna allemaal dezelfde waardes.

Een deel van het probleem is de vraag “Maar wat eet je dan?” En laat die vraag nu makkelijk te beantwoorden zijn. Hieronder links naar mijn favoriete producten, recepten en tips. Hierboven een diashow van heerlijk eten, allemaal plantaardig en gemaakt door verschillende veganisten.

Vleesvervangers

Eerst maar even het makkelijkste onderwerp. Wat ligt er op je bord naast de aardappels en groente? Nou, deze kipstukjes bijvoorbeeld. Of een lekkere burger. Deze schnitzel mag ik ook graag weghappen. Mijn partner, de Officier, is nogal weg van deze kroketten. Hij maakt er met dit bladerdeeg vaak broodjes van.

In een pita, met wat sla en saus, zijn deze shoarma stukjes heel geliefd. Enne, voor de bacon liefhebbers….alsjeblieft.

Oh, en een favoriet in ons huis: sudder(geen)vlees. Als kind was ik daar echt gek op. We noemden het “Val-Dood-Vlees (omdat de draadjes van het vlees omvallen als ze heel goed gaar zijn). Voor de luie vegan, koop dit, als je meer tijd hebt kan je het maken van seitan. Dat spul in een potje, de meeste supermarkten hebben het wel. Gewoon klaarmaken zoals je moeder dat vroeger deed. (Met een halve fles wijhijnnnn!)

Zuivelvervangers

Pfffff, hoeveel keus wil je? Vrijwel elke supermarkt heeft een ruime selectie aan sojamelk, rijstmelk, havermelk, amandelmelk, kokosmelk en speltmelk. Ook nog in verschillende smaakjes. Dit is mijn persoonlijke favoriet (omdat ie naar de Yokidrink smaakt die ik vroeger kreeg) en deze schijnt ook enorm lekker te zijn.

Room om mee te koken? Is er. Voor in de koffie? Is er ook. Voor op je toetje? Ook geen probleem.

“Ok, tot nu toe vind ik het wel prima. Maar ik kan echt niet zonder kaas hoor. Echt niet.”

Oh hoi, ben jij er ook weer, denkbeeldige helft van een conversatie. Leuk.

Kaas is voor de meeste mensen het moeilijkst om op te geven. Heb ik toch even goed nieuws voor je: plantaardige kaas in verschillende smaken en vormen! En mocht je deze variant niet lekker vinden, er zijn er nog veel meer. Voor de luxe poppetjes, kijk eens hier.

Yoghurt voor het ontbijt, met smaakje als je wilt. Vla als toetje. Dit is de favoriet van mijn kinderen.

Ben ik iets vergeten? Oh ja, op brood smeer je bijvoorbeeld dit, of deze, die smaakt echt naar roomboter.

Ook handig

Het bladerdeeg, de croissants en de pizza van Tante Fanny. Deze mayonaise, deze koeken en gistvlokken om oooooveral overheen te strooien (geeft een lekkere, hartige smaak).

Recepten

“Dat klinkt allemaal wel leuk hoor, maar hoe moet je dat dan klaarmaken? Ik wil gewoon mijn boerenkool!”

Nou, dan kijk je hier.

Nog een paar recepten? Deze heb ik allemaal wel eens gemaakt en ik vond ze geweldig! Uiteraard is er nog heel, heel veel meer te vinden, maar dit zijn mijn favorieten:

Soep vooraf, lekker makkelijk. Dan kan je deze Cottage pie maken, of, als je je uit wil sloven, deze rollade (ok, deze heb ik niet zelf gemaakt, de Officier deed het. Maar ik heb hem wel echt zelf opgegeten.)

Als toetje kan je cupcakes maken, of een appel-walnoot cake. (Of gewoon allebei, ik oordeel niet). En dan als klap op de vuurpijl serveer je sterke koffie met een zelf gemaakt kaasje.

Ja, of je zit gewoon op de bank, in je pyjama en dipt dit helemaal in je eentje op. (schuldig!)

Winkels

“Ja maar waar haal je al dat spul dan? Ik heb geen vegan winkel in de straat hoor.”

Nou gewoon, bij de supermarkt. Ik winkel bij de Jumbo, dus de meeste dingen die ik aanraad vind je daar. Ekoplaza heeft ook leuke dingen. Maar je kan ook vanuit je luie stoel bestellen.

Hier bijvoorbeeld, of hier, en hier, oh en hier ook.

 

Conclusie

Kijk, ik snap best dat je zojuist niet al die linkjes uitgebreid hebt bestudeert. Maar ik hoop dat je een idee krijgt hoe makkelijk het is om plantaardig te eten.

De eerste keer boodschappen doen is wel even lastig, maar als een moeder die, iets te regelmatig, op vrijdagmiddag, op het laatste moment, met drie wilde kinderen, in de supermarkt nog even een maaltijd bij elkaar verzint…….het went echt best snel.

 

 

 

Kuikentje

kuikentje

Kinderen houden van kuikentjes. Wat zeg ik, iedereen houdt van kuikentjes. Van die lieve, gele, pluisballen. En dat ze dan zo zoet piepen. Of heb je wel eens zo’n kleintje uit een ei zien komen? Zo helemaal nat nog, en dat ie dan uitgeput is en dicht tegen zijn mama aan gaat uitrusten? Zooooo lief!

Kippen zijn ook lief. En koeien, schapen, varkentjes, allemaal hartstikke lief. Zeker in de ogen van een kind.

Hoeveel kinderboerderijen zitten er bij jou in de buurt? In mijn stad zijn er een paar, maar ik woon vlak bij een hele leuke. Kwam ik als kind zelf ook. Bokjes kijken, lammetjes aaien. Zo leuk!

Tegenwoordig vind ik het maar luguber, zo’n kinderboerderij. (Jup, daar ga ik weer. Niets is veilig! Mwahahaha! Laat mij maar even los op die jeugdherinneringen)

Het is niet zozeer de plek zelf hoor. (Niet dat kinderboerderijen diervriendelijk zijn hoor, maar daar gaan we nu niet op in), waar ik het nu over heb zijn de kinderen die er komen. Daar zit echt iets heel donkers aan.

Neem Marietje hier. Marietje heeft een groen jasje, staartjes in en van die rode Jip-en-Janneke laarsjes aan. Ze is een jaar of 3 en houdt haar vader stevig bij de hand. Ze staan in de knuffelweide. 

Ons Marietje is heel dapper en durft de diertjes al te aaien. Papa leert haar hoe ze heten. Koetje en kalfje, schaapje en geitje en ook nog wat lammetjes. Die springen zo leuk. 

Bij de voederbak lopen wat kipjes rond en straks gaan ze binnen bij de kuikentjes kijken. Daar verheugt ze zich op.

Marietje heeft voor ze weggingen een eitje gegeten en een boterham met worst. Vanavond als ze terug zijn mag ze een lamskoteletje. Die zijn zo lekker! En dan als toetje ijs.

Snap je hem? Savvie? Heb je het door? Dat is toch raar?! Die kinderen zijn ook niet achterlijk. Sta je net uit te leggen waar die kuikentjes vandaan komen, gooi je even later een ei op tafel. Lief lammetje aaien, maar vanavond op je bord. Die boodschap rammelt aan alle kanten!

Sterker nog, die boodschap doet schade. We kunnen niet van een kind verwachten dat ze aan de ene kant helemaal wollig worden van een kalfje, om daarna een koe op brood te eten. Dat klopt niet, dat kan niet, dat is geestversplinterend fout.

En splinteren doet die geest dus. Cognitieve dissonantie heet dat.

“In de psychotherapie en psychiatrie wordt ook gesproken van cognitieve dissonantie. Bijvoorbeeld als iemand een langdurig traumatische ervaring heeft moeten ondergaan die volkomen strijdig is met wat algemeen gedacht wordt over wat moreel aanvaardbaar is. Dit kan bij het slachtoffer leiden tot verandering van die algemeen geldende opvatting. Het slachtoffer gaat zonder dat hij (of zij) daar erg in heeft positiever denken over de motieven van de dader aan wie hij of zij onderworpen is.”

Het is, bij de meest kinderen, een van de eerste echte trauma’s die we meemaken. Aan tafel doen papa en mama zo normaal over het eten. Het kind heeft het ook al vaker gegeten maar heeft net pas gehoord wat het is. “Lekker kippetje vandaag schat.”

Dat kan niet. Papa en mama kunnen niet mensen zijn die lieve kippetjes doodmaken en eten. Het kind kan zichzelf ook niet zo zien. Maar tegen de normen van de ouders ingaan kan ook niet. Er ontstaat een innerlijk conflict wat, vrijwel altijd geheel geruisloos, opgelost wordt door een breuk.

We zien het kipje van de boerderij niet meer al hetzelfde kipje wat op het bord ligt. De twee worden gescheiden en zo kan het kind verder.

Dat levert volwassenen op die hele rare waarden hebben. Kijk eens naar dit filmpje. Mensen in de supermarkt willen maar al te graag worst bestellen, tot ze worden geconfronteerd met een biggetje. Dan komen ze in heftige opstand.

Kijk eens naar deze kinderboeken over boerderijen. Zo ziet een boerderij er niet uit. Zo wel (waarschuwing!! Heftige beelden) Maar dat laten we niet aan onze kinderen zien. Geheel terecht, overigens, maar waarom voeren we het resultaat ervan wel aan onze kinderen?

Waarom weten we dat dit, en dit traumatiserend is voor kinderen, maar denken we dat het eten van spek en kaas dat niet is?

Enne, als je het zelf niet kon om die filmpjes te kijken, maar nog geen veganist bent, dan zit de dissonantie bij jou ook flink diep. Zou je zo dapper willen zijn om eens echt te voelen? Om je ogen dicht te doen en even, in een stil moment, te voelen wat het met je doet? Want ik geloof in jou, en ik geloof dat je een goed mens bent. Maar goede mensen doen dat toch niet?

 

 

 

Eerlijk zullen we alles delen.

melon klein

Stel, je zit aan tafel. Een grote tafel, met veel mensen er aan maar meer dan genoeg eten er op. Wat zou je er dan van vinden als een deel van de groep veruit het meeste eten pakt?

Maakt het dan uit als het familie is, aan tafel? Of onbekenden, is het dan ok? Stel je nu eens voor dat je de andere mensen niet kan zien, maakt dat het ok? Dat er tien broden liggen en je weet dat er tien mensen zijn. Hoeveel broden zou je dan pakken?

Gekke vergelijking natuurlijk. Dat doen we immers niet. Sterker nog, hoe vaak gebeurt het dat je de laatste portie niet opschept terwijl je dat eigenlijk graag wilt? Ken je dat? En dat je dan die dans moet doen van “Nee, neem jij het maar, ik zit vol.” “nee joh, jij mag het.” en dat je het dan uiteindelijk maar door de helft snijdt?

Zo beleefd zijn we. Zo belangrijk vinden we het om eerlijk te delen aan tafel………

…of niet….

Ongeveer 795 miljoen mensen lijden honger over de hele wereld. Dat is ongeveer 1 op elke 9 mensen. Ja, niet hier….die mensen zijn ver weg. In Azië en Afrika. Maar wij hebben er wel wat mee te maken.

Wat zou je zeggen als ik je vertel dat er meer dan genoeg eten is op aarde voor iedereen? De tafel is vol, het is een kwestie van goed verdelen. En daar gaat het fout. Er is een groep die teveel neemt.

Niet Amerikanen nee. Ook niet Europeanen. Niet de westerse wereld.

Carnisten. Mensen die het vlees en de uitscheidingen van andere dieren eten.

Het kost ongeveer 16 kilo graan om 1 kilo vlees te maken. Van dat graan kunnen 20 mensen een maaltijd maken, van dat vlees maar 2. Vlees is ontzettend inefficiënt. Melk ook overigens.

Het land wat we gebruiken om veevoer te verbouwen kan veel beter gebruikt worden om mensvoer te verbouwen.

Het is niet ‘de politiek’ die er wat aan moet doen. Niet de ander, de winkel, de buurman.

Jij.

Jij kan iets doen. Stop. Alsjeblieft hou op. Pak voortaan niet meer dan jouw deel. Zie de wereld als een tafel en deel eerlijk.

Plantaardig voedsel is gezond, geschikt voor iedereen, lekker en vrij verkrijgbaar. Het kost je niets behalve een klein beetje moeite. Je moet tijdelijk wat meer opletten met boodschappen doen, misschien een paar nieuwe recepten leren. Dat is het eigenlijk wel. Er is hulp, steun, oneindig veel tips. Mensen die je met open armen verwelkomen.

Er is geen enkele goede reden om door te gaan met het eten van spieren, ingewanden, borstvoeding van een ander dier, ongesteldheid en kots. (leuk spel! Match de woorden met de eufemismen. Melk, vlees, vlees, honing en ei)

Er zijn heel, heel veel goede redenen om ermee te stoppen. Vandaag vraag ik het je omdat het niet jouw eten is. Het is van een ander. Iemand die, ergens ver weg, met honger naar bed is gegaan en met honger op zal staan.

Eet smakelijk.

Moederdag

milk1

Zondag is het moederdag. Gemiddeld niet-moeder Nederland staat dan vroeg op om voor gemiddeld moeder Nederland croissants te bakken. Met jus d’orange….en koffie.

Wij deden vroeger niet zoveel aan moederdag. Mijn moeders (jup! Ik had er twee. Leg ik nog wel eens uit.) vonden het nogal commercieel. Toen we klein waren maakten we wel eens koffie s’ochtends. Hele vieze koffie. Waar een van de moeders dan een heel dapper slokje van nam.

Tegenwoordig is er nog een moederdag ritueel. Dat je dan op social media een foto plaatst van de buit. Met leuke tagline er onder. “Gekregen van mijn schatjes! XXXXX #geluk  #goedemoeder #bevestiging”

…..yeah…niet mijn kopje vieze koffie….

Verder vind ik moederdag wel leuk. Ik hou wel van de knutsels en een beetje aandacht. En stiekem vind ik het ook leuk om iets te krijgen van mijn partner. Hardstikke hypocriet want ik stuur mijn eigen moeder alleen een appje (eehh, ja, enkelvoud nu. Nog maar een moeder over. Ook dat leg ik later uit). In mijn verdediging, ik vind vaderdag ook heel leuk en mijn Officier wordt dan grondig verwend.

Maar goed. Moederdag. De dag dat we moeders eren, ook de dolle variant. Maarrreeeee….wist je dat er moeders zijn die we vergeten? Dat er, in ons eigen koude kikkerlandje, moeders zijn die eindeloos lijden, die schreeuwen om hun gestolen kinderen, van wie alles, echt alles, afgenomen wordt?

Oh…sorrie…had ik je niet gewaarschuwd? Bij deze dan, dit is geen vrolijk stukje…verre van. Dit is een noodkreet voor de meest vergeten, meest gemartelde, meest bestolen moeders die er zijn..en het begint met melk.

Melk. De eerste levensbehoefte van een zoogdierbaby, hence the name. Melk definieert moederschap, het is door melk dat we liefde, zorg en leven geven. Het is door de melk van onze moeder dat we ons geliefd weten. En gek genoeg, het staat gewoon in de supermarkt. Moedermelk. Echte moedermelk. Nee! Niet daar! Weg bij de baby spullen, niet dat poeder spul. Ga even terug naar de koeling. Die blauwe pakken. Ja, dat! Met die blije koe er op. Dat is ook moedermelk. Niet van ons, niet voor ons. Van een koe, voor haar kalf. Gestolen door mensen die het niet nodig hebben.

Een koe is een zoogdier, net als wij.  Ze draagt haar kalf 9 maanden in haar buik, net als wij. En net als wij wil ze haar baby voeden met haar melk. Maar dat kan dus niet, anders kan de boer het niet verkopen aan de leverancier en wij het niet kopen in de supermarkt. Dus wordt het kalfje, dat pasgeboren, kleine, zachte, zoet ruikende kalf, weggehaald. Gestolen. En net als jij zou doen, net als ik zou doen, schreeuwt ze, dagen, weken, om haar kind.

En nee, het maakt niet uit waar je je melk koopt, welk label het heeft. Melk kan niet worden geproduceerd zonder een moeder en een gestolen kind. Jaar, na jaar, na jaar. Kind, na kind, na kind. Tot haar lichaam het opgeeft en ze, zo jong maar zo versleten, naar de slacht wordt gestuurd.

Lieve moeders, lieve vaders, lieve, lieve mensen. Zullen we dit jaar moederdag vieren voor alle moeders? Mag ik jullie vragen om voor een keer, een dag, je hart te openen? Een moederdag zonder zuivel. Croissants kunnen gewoon. Koffie kan gewoon.  Zelfs een boterham met (plantaardige ) kaas kan gewoon. Het is maar een kleine moeite, maar het maakt voor haar zo’n groot verschil